Άρθρο που δημοσιεύτηκε στο In These Times, τεύχος Αυγούστου 2017 (http://inthesetimes.com/article/20303/the-antidote-to-toxic-masculinity). Η Susan J. Douglas είναι καθηγήτρια επικοινωνίας στο Πανεπιστήμιο του Μίτσιγκαν και αρθρογράφος του In These Times. Μετάφραση Δημήτρης Πλαστήρας.

 

Τοξική αρρενωπότητα, Ψάξτε τον όρο στο Google – που αναφέρεται σε μια εκδοχή του ανδρικού προτύπου που βασίζεται στην απάθεια, την κυριαρχία πάνω στους άλλους, σεξουαλική επιθετικότητα, βία και μισογυνισμό – και θα βρεθούν πάνω από 500000 αποτελέσματα. Η ιδέα άρχισε να κερδίζει αποδοχή τα τελευταία χρόνια, με έναν ηγέτη που χουφτώνει γυναίκες να έχει εγκατασταθεί στο Λευκό Οίκο, τον Μπιλ Κόσμπι να ξεφεύγει από τη δικαιοσύνη  για σωρεία σεξουαλικών επιθέσεων, αστυνομικοί να αθωώνονται για τις δολοφονίες άοπλων έγχρωμων αγοριών και ανδρών, συνεχείς μαζικές επιθέσεις από διαταραγμένους ανθρώπους με όπλα, έναν υποψήφιο που ρίχνει αναίσθητη μια γυναίκα δημοσιογράφο και παρόλα αυτά καταφέρνει και εκλέγεται, και ένα ανεξέλεγκτο και ένα πωρωμένο Κογκρέσο που επιζητά την περεταίρω αφαίρεση όποιον έλεγχο έχει απομείνει σε γυναίκες, παιδιά, ηλικιωμένους και φτωχούς πάνω στα θέματα της υγείας τους. Τον Φεβρουάριο υπήρξε ακόμη ένα θανατηφόρο καψώνι σε κολεγιακή αδελφότητα, όταν ο Timothy Piazza στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια πιέστηκε να καταναλώσει υπερβολική ποσότητα αλκοόλ και υπέκυψε σε θανάσιμο τραυματισμό έπειτα από μια πτώση καθώς οι «αδελφοί» του αρνήθηκαν να καλέσουν ασθενοφόρο. Το ακραίο και δηλητηριώδες τρολινγκ γυναικών, ιδιαίτερα φεμινίστριες, είναι πλέον αποδεκτό ως μέρος της σύγχρονης ζωής. Καμία έκπληξη λοιπόν που άρθρα έχουν κάνει την εμφάνισή τους μεταξύ άλλων στο Slate, στο Forbes, στο The Atlantic και στο Playboy αλλά και ρεπορτάζ στις ειδήσεις του ABC News και του Fox News, που μιλάνε για το φαινόμενο.

Παρά την ιδιαίτερη ανησυχία των φεμινιστριών για αυτή, η τοξική αρρενωπότητα δεν είναι όρος που επινοήσαμε εμείς. Αναδύθηκε αρχικά από τα ανδρικά κινήματα του 1980 και του 1990 για να προσδιορίσουν αυτό που είδαν σαν ένα στενή, κοινωνικά κατασκευασμένη εκδοχή του ανδρισμού που εξωθεί τους άνδρες στην άρνηση των πραγματικών συναισθημάτων τους και να ανταγωνίζονται με τους άλλους άνδρες αντί να έρχονται κοντά τους.

Ο όρος άρχισε να χρησιμοποιείται από την κοινωνική και κλινική ψυχολογία για να αναλύσει την ακραία αυτή μορφή αρρενωπότητας που δεν πληγώνει μόνο τους άλλους – ειδικά γυναίκες, παιδιά και ομοφυλόφιλους άνδρες – αλλά και τους ίδιους τους «τοξικά αρρενωπούς» άνδρες. Διάφορες μελέτες έχουν δείξει το συσχετισμό μεταξύ ανδρών που αγκαλιάζουν και δρουν με βάση τους συμπεροφορικούς κώδικες της τοξικής αρρενωπότητας και σε ένα φάσμα προβλημάτων, από προβληματικές σχέσεις ως κατάθλιψη, αλκοολισμό, διαταραχές θυμού, επιθέσεις και άλλες εγκληματικές συμπεριφορές και αυτοκτονία. Μια μετανάλυση από το Πανεπιστήμιο της Ιντιάνα το 2016 έδειξε πως σε 78 ερευνητικά προγράμματα με σχεδόν 20000 συμμετέχοντες έδειξε πως άνδρες που εμφάνιζαν στερεοτυπικές macho συμπεριφορές έδειξε πως ήταν λιγότερο πιθανό να αναζητήσουν βοήθεια για τέτοια προβλήματα και είχαν χαμηλότερη ψυχική υγεία γενικότερα. Ένας τύπος που συσχετιζόταν πιο «σταθερά και ισχυρά» με την αρνητική ψυχική υγεία ήταν η επιθυμία για «εξουσία πάνω στις γυναίκες». Το συμπέρασμα των συγγραφέων; Ο σεξισμός μπορεί να είναι επιβλαβής και στους άνδρες επίσης.

Η λέξη «τοξικός» έχει εξελιχθεί σε αλεξικέραυνο για τη Δεξιά, έχουν επιτεθεί στον όρο και ως συντηρητικοί έχουν διαστρεβλώσει την έννοιά του ώστε να πουν πως είναι μίσος έναντι των ανδρών. Όταν ο δημοσιογράφος του Fox News Todd Starnes έμαθε πως κάποια κολλέγια προσφέρουν σεμινάρια σχεδιασμένα ώστε να κατανοήσουν και να καταπολεμήσουν την τοξική αρρενωπότητα (μια ως ένα βαθμό αντίδραση στα ποσοστά σεξουαλικών επιθέσεων στις εγκαταστάσεις τους) αντέδρασε λέγοντας πως «προσπαθούν να πείσουν τους άνδρες να γίνουν γυναίκες». Άρθρο του The Federalist είχε απλά τίτλο «Η μόδα ‘της τοξικής αρρενωπότητας’ κατηγορεί τα αγόρια επειδή έχουν γεννηθεί αρσενικά» και επιμένει να της αποδίδει πως κατηγορεί τους άνδρες «πως εγγενή χαρακτηριστικά τους είναι λάθος, ανόητη ακόμη και τοξική». Στην πραγματικότητα, οι ερευνητές λένε το αντίθετο: πως αυτή η τοξική συμπεριφορά δεν έχει να κάνει τίποτα με τα έμφυτα χαρακτηριστικά. Όπως η προκλητική (και ρατσιστική) ανταπάντηση του «All Lives Matter» χάνει εντελώς το σημείο του δομικού ρατσισμού, έτσι και το «μισούν τους άνδρες» αποκρύπτει πως η βία και ο μισογυνισμός ενσωματώνεται στη ζωή κάποιων μέσα από την βίαιη ανατροφή, τις οικονομικές δυσκολίες και βάρβαρο περιβάλλον και κοινωνικές συναναστροφές.

Η παραχάραξη αυτή, αυτού του πράγματι σοβαρού και κοινωνικά κατασκευασμένου προβλήματος της ταυτότητας του φύλου, είναι επιπόλαια και μυωπική, ειδικά με έναν πρόεδρο που απολαμβάνει και νομιμοποιεί τις αρχές του και παροτρύνει και τους άλλους να κάνουν το ίδιο. Ίσως χρειαζόμαστε μια καλύτερη λέξη από το «τοξικός». Η Δεξιά κάνει μια πραγματική ζημιά στην ίδια της τη βάση με την αντιδραστική απόρριψη ενός θανατηφόρου προβλήματος της δημόσιας υγείας. Στο μεταξύ φεμινίστριες και προοδευτικοί, ενώ συνεχίζουμε την έκφραση της αγανάκτησης μας για τα πιο συχνά θύματα της βίαιης αρρενωπότητας – γυναίκες, μέλη μειονοτήτων, παιδιά και την LGBTQ κοινότητα – πρέπει να αναδείξουμε τις δηλητηριώδεις συνέπειες στους άνδρες γενικά, που δεν είναι απλά στρατηγικά σημαντικό, αλλά είναι κρίσιμο για την καταπολέμηση του προβλήματος. Με την «Τράμπικη» εκδοχή της εκφοβιστικής αρρενωπότητας (που εκατομμύρια άνδρες δεν συμμερίζονται και πράγματι πολλοί απεχθάνονται) σε ανοδική τροχιά αυτή τη στιγμή, είναι εύκολο να παραβλέψουμε πως κάνει μεγάλο κακό όχι μόνο στα θύματα της, αλλά και στους άντρες επίσης.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s