Bruce Clark: Το Αϊβαλίκ και Τα Φαντάσματα Του

Στο σημερινό Αϊβαλίκ, δεν υπάρχουν πολλοί με λεπτομερή γνώση εκείνης της περιόδου. Αν ένας ντόπιος θελήσει να μιλήσει για την ιστορία, είναι πιο πιθανό να μιλήσει για την ιστορία της Κρήτης, και πως ήταν να είσαι μουσουλμάνος εκεί. Μεταξύ των Μουσουλμάνων Κρητικών, οι αναμνήσεις που καλλιεργούν πιο έντονα είναι σχεδόν καθρέφτης εκείνων που αγαπούν οι Ορθόδοξοι Έλληνες. Οι στιγμές που η επίσημη ελληνική ιστορία γιορτάζει, εκείνοι θρηνούν – και το αντίστροφο. Στη συλλογική τους μνήμη, η γέννηση του ελληνικού εθνικισμού είναι μια τραγωδία που εκτυλίσσεται. Πως αντιστοιχεί αυτό με ότι πραγματικά συνέβη στη Κρήτη; Από την μια, ο 19ος αιώνας είδε τρομερή αιματοχυσία μεταξύ των Μουσουλμάνων Κρητικών και των Χριστιανών γειτόνων τους, ακόμη και για τα δεδομένα των οθωμανικών Βαλκανίων. Η υπόθεση πως «η ζωή είχε γίνει ανυπόφορη» είναι εύκολο να υποστηριχθεί, ειδικά σε σχέση με τις αγροτικές περιοχές όπου τα αγροκτήματα και τα σπίτια που ανήκαν σε Μουσουλμάνους καίγονταν συστηματικά καθώς οι Έλληνες Χριστιανοί κέρδιζαν το πάνω χέρι. Πέρα από τις σεχταριστικές διαμάχες, η κουλτούρα των κρητικών βουνών ήταν πάντοτε εκείνη του έντονου ανταγωνισμού μεταξύ βαριά οπλισμένων, εκτεταμένων οικογενειών, που συνεχώς έκλεβε ο ένας τα κοπάδια του άλλου και έπαιρναν εκδίκηση για αρχαία κακά. Η αντιπαλότητα μεταξύ Χριστιανών και Μουσουλμάνων έγινε η πιο αιματηρή τοπική διαμάχη ανάμεσα τους αν και δεν ήταν η μόνη. Από την άλλη, οι Κρητικοί Μουσουλμάνοι συνέχισαν να μοιάζουν με τους Χριστιανούς γείτονες τους (και συχνά συγγενών τους) – στην ομιλία τους, τα ήθη και το δέσιμο με το τόπο – με ένα τρόπο που ήταν ασυνήθιστος μεταξύ των Οθωμανικών Μουσουλμανικών κοινοτήτων στην περιοχή της σημερινής Ελλάδας.

Debra Bergoffen: (Από)Εμφυλοποιώντας την Ευαλωτότητα, το Νόημα του Βιασμού Άνδρα από Άνδρα

Η γενοκτονία στη Ρουάντα και η εθνοκάθαρση/γενοκτονία στη πρώην Γιουγκοσλαβία έβαλαν νέο πρόσωπο πάνω στον ετεροφυλόφιλο βιασμό σε καιρό πολέμου και τη σεξουαλική βία. Αν και οι γυναίκες έχουν τοποθετηθεί μεταξύ εκείνων που θεωρούνται λάφυρα πολέμου όσο υπάρχει πόλεμος, και έχουν διεκδικηθεί και οικειοποιηθεί ως περιουσία από τους στρατούς των κατακτητών, στις γενοκτονίες στη Ρουάντα και στη πρώην Γιουγκοσλαβία οι στρατοί δεν περίμεναν πρώτα να κερδίσουν το πόλεμο για να αρπάξουν τις γυναίκες του εχθρού ως επίδειξη της ισχύος τους. Στρατιώτες επιτέθηκαν με βιαιότητα στις γυναίκες για να αποκτήσουν στρατιωτικό πλεονέκτημα. Ο ετεροφυλόφιλος βιασμός, η σεξουαλική υποδούλωση και, σε κάποιες περιπτώσεις, η δια της βίας γονιμοποίηση των γυναικών εμφανίστηκαν σαν ιδιαίτερη στρατιωτική στρατηγική. Η εμφάνιση αυτής της στρατηγικής δεν ήταν τυχαία. Δεν εμφανίστηκε από το πουθενά. Είναι μια εκδήλωση μεταξύ άλλων αυτού που ο Michel Foucault και ο Giorgio Agamben περιγράφουν ως την πολιτική της βιοεξουσίας. Τόσο ο Foucault όσο και ο Agamben αναγνωρίζουν την βιοπολιτική ως κεντρικό σημείο της νεωτερικότητας. Αν και ο Foucault θεωρεί αυτή τη πολιτική ως απομάκρυνση από το παρελθόν και ο Agamben την αντιλαμβάνεται ως ριζωμένη στο παρελθόν, αναφέροντας την Πολιτική του Αριστοτέλη για να στηρίξει τη θέση του, οι περιγραφές τους για αυτή τη πολιτική ταιριάζουν. Ο Foucault μας λέει πως οι βιοπολιτικοί μηχανισμοί που χρησιμοποιούνται για να ενισχύσουν τις ζωτικές δυνάμεις ενός λαού χρησιμοποιούνται επίσης για την αφαίρεση ζωής όταν αυτό θεωρείται αναγκαίο για να εξασφαλίσουν την υγεία του κοινωνικού σώματος. Αυτός ο μοντέρνος τρόπος πολιτικής αλλάζει το χαρακτήρα του πολέμου. Ο Foucault γράφει, «πραγματοποιούμενος για λογαριασμού της ύπαρξης του καθενός, ολόκληροι οι πληθυσμού κινητοποιούνται για το σκοπό της εκτεταμένης σφαγής στο όνομα της ζωτικής αναγκαιότητας…. Η γενοκτονία είναι πράγματι το όνειρο των σύγχρονων δυνάμεων». Έτσι, «ο σύγχρονος άνθρωπος είναι ένα ζώο που η πολιτική του θέτει την ύπαρξη του ως ζωντανό ον υπό αμφισβήτηση».

A.K. Mant: Γενοκτονία

Η λέξη Γενοκτονία (Genocide) σημαίνει κυριολεκτικά την καταστροφή μιας φυλής ή φυλετικής ομάδας. Η λέξη δημιουργήθηκε στη διάρκεια του τελευταίου πολέμου (ΣτΜ: 2ος ΠΠ) από τον Αμερικάνο, πολωνικής καταγωγής ακαδημαϊκό Lemkin (1944). Αποτελείται από το ελληνικό γένος, που σημαίνει φυλή, έθνος ή φυλετική ομάδα, και τη λατινική κατάληξη cide, που σημαίνει σφαγή. Παραδείγματα γενοκτονίας μπορούν να βρεθούν σε ολόκληρη την ιστορία και κατηγορίες για γενοκτονία γίνονται ακόμη εναντίον συγκεκριμένων καθεστώτων. Ωστόσο ποτέ πριν η γενοκτονία δεν έγινε σε τόσο μεγάλη κλίμακα όπως στη Γερμανία και τις κατεχόμενες από την Γερμανία στη διάρκεια του τελευταίου πολέμου. Η γενοκτονία δεν είναι απλά η φυσική εξολόθρευση μιας φυλής ή φυλετικής ομάδας αλλά καλύπτει κάθε πράξη που σκοπό έχει στο σύνολο ή εν μέρει μια εθνική, εθνοτική, φυλετική ή θρησκευτική ομάδα. Γενοκτονία δεν σημαίνει απαραίτητα την άμεση καταστροφή μιας από αυτές τις ομάδες με φόνο αλλά συμπεριλαμβάνει πράξεις που είναι σχεδιασμένες για να υπονομεύσουν και τελικά να καταστρέψουν τη φυλή, όχι απλά φυσικά αλλά και πολιτικά, πολιτισμικά και οικονομικά.

Michael Kimmel*: Jackie, Ο Πιο Μισητός Άνθρωπος στη Σουηδία

Η φυλακή της Κούμλα είναι ένα επιβλητικά ασφαλές κτίριο: χαμηλά, χοντρά τσιμεντένια κτίρια δίχως παράθυρα στη μέση μιας τεράστιας επίπεδης έκτασης, δυο ώρες βόρεια της Στοκχόλμης. Η Κούμλα είναι η πιο ασφαλής φυλακή στη Σουηδία, αυτή στην οποία στέλνονται οι τριακόσιοι πιο σκληροί εγκληματίες. Ήμουν εκεί για να συναντήσω τον Jackie Arklöv, τον «πιο μισητό άνθρωπο» στη Σουηδία. Διάφοροι δημοσιογράφοι και άλλοι μου τον περιέγραψαν ως τον «Charlie Manson» της Σουηδίας, ο Arklöv ήταν νεοναζί, ηγέτης μιας μικρής φράξιας που ονομάζονταν Εθνικοσοσιαλιστικό Μέτωπο (NSF). Στα τέλη της δεκαετίας του 1990, για να χρηματοδοτήσει την αγορά όπλων για το σχέδιο του NSF για την κατάληψη του σουηδικού κράτους, ο Arklöv άρχισε μια σειρά από ληστείες σε τράπεζες. Εγκλωβισμένος μετά από μια από αυτές τις ληστείες ο Arklöv πυροβόλησε και σκότωσε δυο αστυνομικούς. Τώρα εκτίει ποινή ισοβίων. Στη διάρκεια της δίκης του, αποκαλύφτηκε πως ήταν καταζητούμενος για κατηγορίες εγκλημάτων πολέμου που του απαγγέλθηκαν από διεθνές δικαστήριο που ερευνούσε τις ακρότητες – βασανιστήρια, βαρβαρότητα – που διαπράχθηκαν από τις δυνάμεις των Κροατών στην Βοσνία στα μέσα στης δεκαετίας του 1990. Έχει δηλώσει ένοχος και για αυτά το εγκλήματα επίσης. Η ποινή του για αυτά εκτίεται συνδυαστικά. Υποθέτω πως πλέον έχετε σχηματίσει μια σχετική πλήρη θεωρητική εικόνα του Jackie Arklöv, σωστά; Ένας τεράστιος νεοναζί σκίνχεντ, με τεράστιο, ξυρισμένο κεφάλι, ψυχρά, ψυχρά δολοφονικά μάτια, και τατουάζ με σβάστικες και τον σιδηρού σταυρό να καλύπτουν το γυμνό του στήθος. Πράγμα που με έκανε να είμαι εντελώς απροετοίμαστος για τον άνδρα που μπήκε στο δωμάτιο επισκέψεων για να με χαιρετίσει, και που στη συνέχεια τον κλείδωσαν (από έξω!) στο ίδιο δωμάτιο με εμένα. Ο Jackie είναι μετρίου αναστήματος, με δυνατό στήθος σαν μπόντι μπίλντερ και στενή μέση, και μακριά λεπτά δάχτυλα. Το φωτεινό του βλέμμα είναι άμεσο, αφοσιωμένο, και ζωντανό, δείχνοντας μια έντονη διανόηση, μέσα σε τριάντα δευτερόλεπτα από την είσοδό του, περιέγραφε σε εμένα τα βιβλία των Dostoevsky και Coetzee που διάβαζε. Α, ναι. Είπα πως ο Jackie Arklöv είναι μαύρος; Ναι, ο πιο τρομακτικός νεοναζί δολοφόνος είναι μαύρος.

Susan Bachrach: Ναζιστική Φυλετική Υγιεινή, στο Όνομα του Έθνους

Η ιδέα της φυλετικής υγιεινής είχε βαθιές ρίζες στη Γερμανία. Στα τέλη του 19ου και 20ου αιώνα, όλο και περισσότεροι γιατροί και επαγγελματίες της υγείας καυτηρίαζαν την πτώση της γεννητικότητας της Γερμανία και τον θεωρούμενο βιολογικό «εκφυλισμό» του έθνους και πρότειναν μεταρρυθμίζεις για την βελτίωση της ποσότητας και της ποιότητας του πληθυσμού. Η γρήγορη βιομηχανοποίηση και αστικοποίηση είχαν δημιουργήσει πυκνοκατοικημένες πόλεις, με τις κατάλληλες συνθήκες για ακραία φτώχια και εγκληματικότητα· την διάδοση της φυματίωσης, της σύφιλης, γονόρροιας, και άλλων μεταδοτικών ασθενειών· και αυξανόμενο αριθμό προσώπων που οι ψυχίατροι χαρακτήριζαν ως ψυχικά άρρωστους με ανάγκη ιδιαίτερης φροντίδας. Ως το 1945, περίπου 400000 Γερμανοί είχαν στειρωθεί εξαναγκαστικά. Η ιδιαίτερα ασαφής διάγνωση της «ανοησίας» πρόσφερε νομικές βάσεις στις περισσότερες των περιπτώσεων· η διάγνωση της σχιζοφρένειας αφορούσε την δεύτερη μεγαλύτερη κατηγορία. Μετά την εισβολή των γερμανικών δυνάμεων στη Πολωνία το 1939, η ναζιστική φυλετική υγιεινή πήρε μια ριζική στροφή, από τον έλεγχο της αναπαραγωγής και του γάμου στη μαζική δολοφονία των ανθρώπων που θεωρούσε βιολογικές απειλές. Μεταξύ 1939 και 1945, περίπου 200000 Γερμανοί θανατώθηκαν σε προγράμματα «ευθανασίας». Θανάσιμες δόσεις ναρκωτικών, λιμοκτονία, και αέρια ήταν οι μέθοδοι εκτέλεσης, που εφάρμοσαν γιατροί και νοσοκόμες. Η χρήση θαλάμων αερίου μεταμφιεσμένων σε ντους έδωσε το μοντέλο για τη μαζική δολοφονία των Εβραίων, η οποία ξεκίνησε το 1942 στα ναζιστικά στρατόπεδα στην Πολωνία. Ο πόλεμος, και το χαμήλωμα των ηθικών φραγμών σε μια εποχή σύγκρουσης και χάους, πρόσφερε την ευκαιρία για την στρατολόγηση γιατρών στην υλοποίηση αυτών δολοφονικών προγραμμάτων στο όνομα της αναγέννησης της Πατρίδας.

Colette Braekman: Η Λεηλασία του Κονγκό

Σε ολόκληρη τη χώρα η εκμετάλλευση είναι η συνέπεια του πολέμου. Δεκαοχτώ ένοπλες ομάδες έχουν εμφανιστεί, συμπεριλαμβανομένων πολιτοφυλακών των Χούτου από την Ρουάντα και το Μπουρούντι, στρατιώτες και από τις δυο αυτές χώρες και ομάδες των «Mai Mai» του Κονγκό που μάχονται εναντίον της ξένης κατοχής. Όλοι ζουν με την εκμετάλλευση των ντόπιων κατοίκων μέσω σφαγών πολιτών, την στρατολόγηση παιδιών στρατιωτών και το συστηματικό βιασμό των γυναικών από μικρά κορίτσια ως γιαγιάδες. Στο Μπουνυακίρι στην καρδιά της ζούγκλας του Κίβου, όπου οι μαχητές των Mai Mai συγκρούονται με τους στρατιώτες του Κονγκό έρχονται, η έμπορος Mathilde είναι μοιρολατρική: «Όταν περνάμε από τα οδοφράγματα των στρατιωτών, είτε συμφωνήσουμε να πληρώσουμε, είτε όχι, θα βιαστούμε είτε από τον ένα είτε από τον άλλο… Είναι εξαιτίας αυτού που δεν τολμάμε να πάμε στα χωράφια, που τα λιβάδια μας είναι εγκαταλειμμένα». Για να ξεφύγουν τις σφαγές και τα χωριά που καίγονται, όπου οι στρατιώτες συγκεντρώνονται για να αρπάξουν τα αποθέματα κολτανίου, εκατοντάδες χιλιάδες Κονγκολέζων έχουν καταφύγει στο δάσος όπου έχουν γίνει θύματα άγριων ζώων, πείνας και ασθενειών. Υπολογίζεται πως πάνω από 3,5 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν πεθάνει, άμεσα ή έμμεσα, ως αποτέλεσμα των πέντε ετών συγκρούσεων. Αυτές οι περιοχές , όπως το Καλεμί στην Λίμνη Τανγκανίκα, όπου τα τρία τέταρτα των παιδιών κάτω των πέντε έχουν εξαφανιστεί. Αν μια απογραφή πραγματοποιηθεί τις παραμονές των προβλεπόμενων εκλογών για το 2005 πραγματοποιηθεί, η αιματοβαμμένη εικόνα ενός πληθυσμού κατεστραμμένου από βιασμούς και σφαγές και την εξάπλωση του HIV/AIDS θα φανεί σε ολόκληρη την έκταση της.

Liz Alderman, Elian Peltier & Hwaida Saad: Το Κόστος του Κέρδους στη Συρία

Ο Mostafa Haji Mohamad, υγειονομικός υπάλληλος, ξεκινούσε την πρωινή βάρδια σε ένα εργοστάσιο τσιμέντου στη Συρία όταν πυροβολισμοί αντήχησαν στην έρημο. Ο αέρας ήταν βαρύς, και αυτός όπως και οι υπόλοιποι εργάτες ήταν νευρικοί. Για μήνες, εργάζονταν υπό τους ήχους μακρινών συγκρούσεων καθώς το Ισλαμικό Κράτος έδινε σκληρές μάχες το φθινόπωρο του 2014 για να καταλάβει εδάφη στη διάρκεια του κλιμακούμενου εμφυλίου στη Συρία. Ο εργοδότης τους, ένας από τους μεγαλύτερους παραγωγούς τσιμέντου στο κόσμο, η Lafarge, δεν ήθελε να εγκαταλείψει το εργοστάσιο, αλλά σκόπευε να το κρατήσει σε λειτουργία ώστε να βρίσκεται σε πλεονεκτική θέση μόλις τελείωνε ο εμφύλιος. Και οι άνδρες, όλοι τους ντόπιοι εργάτες, είχαν ελάχιστες άλλες επιλογές για εργασία σε μια χώρα που η σύγκρουση ρήμαζε την οικονομία. Οι υπεύθυνοι ασφαλείας προέτρεπαν τους εργάτες να μην ανησυχούν. Η ασφάλεια ήταν προτεραιότητα, επέμεναν. Αν οι μάχες έρχονταν κοντά, η Lafarge είχε σχέδιο εκκένωσης που περιλάμβανε λεωφορεία για την μεταφορά τους σε περίπτωση κινδύνου. Καθώς οι άνδρες συγκεντρώθηκαν εκείνο το πρωί στην αποπνικτική αίθουσα, ο προϊστάμενος του κυρίου Mohamad, ο γιατρός του εργοστασίου, τον πήρε τηλέφωνο με μια απελπισμένη προειδοποίηση. Το ISIS είχε μόλις καταλάβει το πιο κοντινό χωριό στο εργοστάσιο. «Πρέπει να φύγεις από εκεί», είπε ο προϊστάμενος. «Το ISIS έρχεται!». Ο κ. Mohamad και οι υπόλοιποι εργάτες έτρεξαν έξω. Τα λεωφορεία για την εκκένωση δεν ήταν πουθενά. Έτσι σκαρφάλωσαν ο ένας πάνω στον άλλο, σε δυο μικρά αυτοκίνητα και ένα φορτηγάκι παραδόσεων. Ο κ. Mohamad ανέβηκε σε ένα ξεχαρβαλωμένο σκούτερ και έφυγε βιαστικά προς την έρημο καθώς ακούγονταν εκρήξεις. Ξέφυγαν όλοι. Μέχρι το ηλιοβασίλεμα, το ISIS είχε καταλάβει το εργοστάσιο. «Αυτό που θέλω να μάθω», είπε για την Lafarge ο κ. Mohamad σε μια συνέντευξη, «είναι γιατί μας παράτησαν εκεί αντιμέτωπους με το θάνατο;».

Havin Güneşer: Γυναικοκτονία, ο Ατελείωτος Πόλεμος του Πατριαρχικού Συστήματος

Δίχως ανάλυση της διαδικασίας μέσω της οποίας η γυναίκα νικήθηκε κοινωνικά, κάποιος δεν μπορεί να καταλάβει ακριβώς τα βασικά χαρακτηριστικά της επακόλουθης ανδροκρατούμενης κοινωνικής κουλτούρας αλλά και επίσης το τι να χτίσει στη θέση της. Δίχως κατανόηση πως η αρρενωπότητα διαμορφώθηκε κοινωνικά, δεν μπορεί κάποιος να αναλύσει το θεσμό του κράτους και έτσι δεν μπορεί να ορίσει με ακρίβεια τον πόλεμο και την κουλτούρα εξουσίας που σχετίζεται με το κράτος. Αυτό είναι κάτι που πρέπει να τονίζουμε, επειδή είναι αυτό που άνοιξε το δρόμο στην γυναικοκτονία και στην αποικιοποίηση και την εκμετάλλευση των ανθρώπων. Η κοινωνική υποταγή της γυναίκας ήταν η αισχρότερη αντεπανάσταση που πραγματοποιήθηκε ποτέ. Ο Öcalan σημειώνει πως «το ξίφος του πολέμου που κραδαίνει το κράτος και το χέρι του άνδρα μέσα στην οικογένεια, είναι σύμβολα ηγεμονίας. Ολόκληρη η ταξική κοινωνία, από τα ανώτερα στρώματα ως τα κατώτερα, είναι εγκλωβισμένο μεταξύ του ξίφους και του χεριού».

Debbie Bookchin: Τι Χρωστά η Δύση στους Κούρδους της Ροζάβα

Πολλές από τις ρίζες – όπως ο φυλετικός σοβινισμός, ο θρησκευτικός φονταμενταλισμός, η οικονομική ανισότητα – που έθρεψαν την ανάπτυξη του ISIS στο Ιράκ και τμήματα της Συρίας έξω από την NES, σε μεγάλο βαθμό απουσιάζουν από τη Ροζάβα, όπως λένε οι αξιωματούχοι. Αλλά για να διασφαλιστεί ότι αυτά τα στοιχεία δεν θα εμφανιστούν, η Ahmed λέει: «Χρειαζόμαστε μια οργανωμένη εκστρατεία κατά του κινήματος του ISIS». Πρώτα από όλα, είπε, ο Συνασπισμός θα πρέπει να χρησιμοποιήσει την επιρροή του στο Ιράκ για να τερματιστεί το εμπάργκο της χώρας που έχει στερήσει την NES από τον εξοπλισμό που χρειάζεται για την ικανοποίηση των βιομηχανικών αναγκών του – για παράδειγμα, μύλους για να αλεστεί το άφθονο σιτάρι που καλλιεργούν οι αγρότες στις πεδιάδες στη Τζαζίρα, ή μηχανήματα για την διύλιση του πετρελαίου από τα πηγάδια της περιοχής. Από άσφαλτο ως ιατρικά υλικά, όλα είναι σε έλλειψη. Ακόμα και βασικά αντικείμενα όπως τα θρανία για τα σχολεία είναι δύσκολο να βρεθούν λόγω του κόστους τους, αν και η εκπαίδευση είναι ζωτικής σημασίας για να απαλλαγούν οι άνθρωποι από αυτό που ηγέτες ονομάζουν «νοοτροπία του ISIS».

Leila Al Shami: Το Αδιέξοδο της Συρίας

Αν το 2011 έμοιαζε με τη στιγμή που οι άνθρωποι θα μπορούσαν να ενωθούν, εντός όσο και πέρα από τα σύνορα, για να ανατρέψουν τις δικτατορίες δεκαετιών απαιτώντας ελευθερία και κοινωνική δικαιοσύνη, σήμερα μοιάζει με τη στιγμή του θριάμβου της αντεπανάστασης. Μετά από οκτώ χρόνια όλο και πιο βίαιης σύγκρουσης στη Συρία, ο Bashar al-Assad εξακολουθεί να είναι πρόεδρος σε μια κατεστραμμένη, κατακερματισμένη και τραυματισμένη χώρα. Η κυρίαρχη αφήγηση είναι ότι ο πόλεμος πλησιάζει στο τέλος του. Κράτη, που αντιτασσόταν ομόφωνα στον Assad, έχουν τώρα άλλα στρατηγικά συμφέροντα που έχουν μεγαλύτερη σημασία μπροστά στα θύματα των βίαιων προσπαθειών του να κρατηθεί στην εξουσία. Ωστόσο, στη πράξη, οι συνθήκες δεν είναι σταθερές και οι άμαχοι παραμένουν παγιδευμένοι και πληρώνουν το τίμημα των συνεχιζόμενων μαχών για εξουσία και κυριαρχία μεταξύ καθεστώτος, ξένων κρατών και των ιδεολογικών πολέμαρχων. Δεκάδες χιλιάδες Σύριοι παραμένουν κρατούμενοι ή εξαφανισμένοι. Οι Σύριοι εξακολουθούν να απαιτούν δικαιοσύνη και λογοδοσία για όλους εκείνους που είναι υπεύθυνοι για εγκλήματα πολέμου και μαζικές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ωστόσο ο κόσμος μοιάζει όλο και πιο αδιάφορος μπροστά στις εκκλήσεις τους. Στη Συρία και αλλού στην περιοχή, οι επαναστατικές εξεγέρσεις και εμπνευσμένα πειράματα λαϊκής δημοκρατίας καταστράφηκαν από τις αντεπαναστατικές δυνάμεις. Ωστόσο, ο λαϊκός θυμός δεν έχει κατευναστεί. Κανένας από τους παράγοντες που προκάλεσαν τις εξεγέρσεις δεν έχει αντιμετωπιστεί και η κατάσταση έχει επιδεινωθεί κοινωνικά, πολιτικά και οικονομικά. Η ειρήνη και η ελευθερία παραμένουν άπιαστες όπως πάντα.